آشنایی با صورتهای فلکی 3-(مرسا رحیمی نژاد)
جبــــــــار ( شکارچی) Orion :
این صورت فلکی زیبا که پاییز و زمستان بسیار خودنمایی می کند در قسمت جنوب آسمان قرارگرفته است شکل آن درنظر عموم به بادبادک شبیه است که البته چندان هم اشتباه نیست اما نکته قابل توجه آن است که این تصویر بادبادک گونه تنها قسمتی از این صورت فلکی عظیم است.(تصویر18) برای یافتن این صورت فلکی کافی است در پاییز و زمستان به ناحیه جنوب- جنوب غربی آسمان نگاه کنید.

رجل الجبار و ابط الجوزا دو ستاره پرنورآن هستند . رجل الجبارهفتمین ستاره پرنور آسمان به لحاظ روشنی ظاهری است و در واقع درخشنده ترین ستاره کهکشان ما است. فاصله آن از ما در حدود 500 سال نوری است و چنانچه در محل کنونی خورشید قرارمی گرفت نورانیت آن به حدود 21000 سال نوری می رسید. رجل واژه ای عربی به معنای پا ، پای شکارچی را مشخص می کند. ابط الجوزا به رنگ نارنجی روشن است و زیر بغل شکارچی را نشان می دهد. قطر ابط الجوزا تقریبا 800 برابر قطر خورشید است.
بین ابط الجوزا و رجل الجبار سه ستاره از قدر دوم قراردارند که کمربند جبار را ترسیم می کنند.

شیء بسیار جالب توجهی در شمشیر جبارقراردارد. و با چشم برهنه به صورت ستاره ای مه آلود دیده می شود. این توده ابری در حقیقت همان سحابی جبار است که حاوی توده ای عظیم از گاز و غبار که در حالت انگیزش دائمی هستند و جرم آن به 1000 برابر جرم خورشید می رسد. این سحابی به کمک نور ستاره θ – جبار که در نزدیکی مرکز این ابر وسیع قراردارد دیده می شود. در تصویر 20 می توانید این توده مه آلود راببینید.

تصاویر زیر تصاویر واقعی از سحابی جبار هستند که توسط تلسکوپهایی خارج از جو زمین ثبت گردیدند.



افسانه جبــــار:
جبار لاف آن زد که هیچ جانوری نمی تواند بروی چیره شود. او جان خود را برسر این لاف گذاشت و عقربی که ژوپیتر فرستاده بود آنرا کشت . قلب الهه دیانا به حال او سوخت و اورا به آسمان برد و در مکانی دور از عقرب قرارداد. ( به دوری نیمی از آسمان ، در فصل های آینده بهتر متوجه تفاوت مکانی این دو صورت فلکی خواهید شد.)

جوزا ( دوپیکر ، توامان) Gemini :
راس پیکر پیشین و راس پیکر پسین ، دو ستاره روشن این صورت فلکی هستند. ستاره راس پیکرپسین غولی است از قدر اول، راس پیکرپیشین اندکی کم سوتر است. درنامگذاری علمی راس پیکر پسین ستاره پرنورترβ وراس پیکرپیشین α جوزا نامیده می شود. این دو ستاره هر چند به ظاهر در گوشه ای از آسمان همسایه هستند اما در حقیقت از یکدیگر بسیار دور هستند.

این صورت فلکی در سمت چپ جبارقراردارد و با توجه به دو ستاره پرنورش یافتن آن بسیار آسان است. البته روش دیگر برای یافتن آن استفاده از دب اکبر است بدین ترتیب که ازامتداد سها و عناق دب اکبر به طرف آبریزآن وارد میشویم و آنرا در جهت قطری ادامه دهیم تا به ستاره β- جوزا برسیم. ( تصویر26)

ادامه مطلب

































